Iedereen weer fout over Trump en handelsoorlog

Iedereen weer fout over Trump en handelsoorlog

Het blijft mij verbazen dat de zogenaamd professionele pers wederom de plank misslaat aangaande Trump. De haat voor de man zorgt ervoor dat de lezers eigenlijk alleen maar bagger krijgen voorgeschoteld. Ben ik een Trump fan? Nee, maar ik lach me rot hoe hij de hele politiek correcte club elke keer weer op de kast weet te jagen en iedere dag dank ik de God Ultor op mijn blote knieën dat het niet Hillary is geworden. Dat gezegd hebbende, ga ik nu de tactiek van Trump inzake de handelsoorlog bespreken, iets wat de abonnementhouders van mijn Rex Mundi Portefeuille (zie hier) al tot zich hebben genomen.

Doel handelsoorlog

Het standaard verhaal, dat nu in elke krant en website de ronde doet, dat een handelsoorlog altijd schadelijk is klopt. An sich. Punt is echter dat handelsverdragen niet echt over vrijhandel gaan, maar meer op het buitensluiten van andere landen (of hen dus via deze weg te forceren mee te doen), onder welke voorwaarden de import en export van bepaalde landen kan plaatsvinden (belastingen, douane controles, technische standaarden, juridische zekerheid en zo verder). Een handelsverdrag zorgt ook voor een bepaalde lock in, waarbij de handelspartners economisch, financieel, juridisch en politiek technisch steeds meer vervlecht raken (iets wat weer een steeds grotere barrière vormt voor niet deelnemende landen). Als bepaalde landen spullen kunnen leveren die andere landen niet kunnen maken en/of deze spullen (en diensten) goedkoper kunnen aanbieden, dan heeft de consument daar uiteindelijk baat bij. Het zorgt voor deflatie (de gezonde variant, zie hier) dus de consument krijgt een stuk meer welvaart voor hetzelfde salaris (koopkracht dus). Een handelsoorlog leidt tot hogere prijzen (en wellicht minder diversiteit in aanbod) dus het is schadelijk voor consumenten en dus de economie.

Eerlijk of niet?

Maar wat nou als handelsakkoorden niet goed in elkaar steken of niet goed zijn uitonderhandeld (in dit geval door de VS dus)? Veel van de handel is gebaseerd op loonarbitrage (productie verhuist naar goedkope lonen landen), maar is dit eerlijk? Enerzijds heeft het Westen zoveel arbeidsregels, vakbonden en belastingen op werk, dat arbeid wellicht te duur is geworden; werknemers hebben wellicht teveel gekregen net als de overheden die te pas en onpas elke vorm van arbeid aan alle kanten belast. Anderzijds is het wellicht oneerlijk dat productie naar lagelonenlanden verhuist, want de werknemers daar werken vaak onder erbarmelijke omstandigheden, bouwen geen pensioen op, stakingen worden met geweld de kop ingedrukt, en zo verder. Is dat eerlijke concurrentie? Lijkt erop dat beide kanten zouden moeten veranderen, maar dat wordt niet gedaan; de handelsverdragen bezegelen het lot van deze werknemers. En ja, de lagelonenlanden werknemers krijgen zo wel de kans om op te klimmen en een eigen middenklasse te vormen, maar moeten de werknemers (aan de onderkant van de markt) in het Westen daarvoor boeten? Zo ook vindt er bijvoorbeeld juridische en milieutechnische arbitrage op; milieuregels en juridische problemen en kosten zijn in lagelonenlanden veelal geen issue (en energie wordt vaak gesubsidieerd!). Het Westen exporteert de vervuiling dan naar deze landen (iets waar Trump niet wakker om ligt lijkt mij). Anderzijds worden met name MKB bedrijven in het Westen benadeeld, omdat zij niet kunnen concurreren door de strengere regels en hogere energieprijzen die hier gelden. Is dit nou zo eerlijk? Geen makkelijk antwoord, maar om a priori te stellen dat een handelsakkoord torpederen slecht en dom is, getuigt van kortzichtigheid.

Trump actie

Trump heeft dus besloten om staal dat geïmporteerd wordt, te belasten met 25% en aluminium (wat die gekke Amerikanen aluminum noemen, zie hier (zocht eigenlijk Jeremy Clarkson hierover maar kon de video niet vinden jammer genoeg)) met 10%. En dit doet hij niet alleen naar China toe, maar naar alle handelspartners toe en dus ook de EU. Hij heeft wel een (tijdelijke) uitzondering gemaakt voor Mexico en Canada. En hier laat Trump zijn hand eigenlijk zien; iets wat de pers dus in zijn geheel mist: Trump wil met deze importheffingen bestaande of in de steigers staande handelsverdragen (in dit voorbeeld NAFTA) openbreken om er betere voorwaarden voor de VS uit te slepen.

Bully tactiek

Het zou eigenlijk niet als een verrassing moeten komen, want Trump is een keiharde zakenman die met alle middelen het onderste uit de kan haalt (persoonlijk ben ik geen fan van zero-sum onderhandelen; zoals een zakenpartner van mij altijd zegt: “als je niet kun delen, kun je ook niet vermenigvuldigen). Trump gaat als een soort mad dog dan wel bully tekeer en zie hier, hij krijgt zijn zin. Landen geven nu al aan dat ze met de VS willen onderhandelen om uitgezonderd te worden van deze importheffingen. Dezelfde techniek heeft hij losgelaten op Noord-Korea en ook daar is nu resultaat geboekt: Noord en Zuid gaan praten, en Kim Jong-ung heeft Trump voor een gesprek uitgenodigd en heeft zijn bereidheid getoond om zijn kernwapens in te leveren!.

Slim maar ook gevaarlijk spel

Of Trump is briljant in het onderhandelingsspel en is hij bereid de gek te spelen waar nodig, of hij is daadwerkelijk gek, in welk geval zijn staf hem erg goed heeft ingezet. Is deze handelsoorlog waanzin? Wellicht niet voor de VS gezien de response, maar risicovol is het natuurlijk wel, want Trump/de VS zouden zo maar de controle over de situatie kwijt kunnen raken waardoor er een voor iedereen schadelijke escalatie zou kunnen ontstaan. Immers, alle politici en het gehele corps diplomatique hebben van onderhandelen in de zakenwereld geen verstand en daar ligt dus ook het gevaar; Trumps tegenpartijen kunnen anders reageren dan Trump gewend is. Vraag is of Trump en zijn staf dat doorhebben en juist uitbuiten, of dat ze simpelweg hoog spel spelen. Het zou mooi zijn als de pers daar eens het één en ander over zou willen schrijven. Heeft de lezer vast meer aan dan de dagelijkse epistels waar in 400 woorden Trump steevast als belachelijke clown wordt weggezet.

P.S. De verschillende economieën zitten allang in een handelsoorlog, maar die werd tot nog toe uitgevochten op monetair vlak, wat terug te zien is in de wisselkoersen. Importheffingen zijn eigenlijk een continuatie van deze oorlog en helaas vaak een opmaat tot een daadwerkelijke oorlog.

 

Geef een reactie